نظام ارجاع؛ گامی برای کاهش هزینهها، تقویت پیشگیری و ارتقای عدالت در سلامت
معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی در نشست خبری هفته ملی سلامت با تأکید بر اینکه نظام ارجاع به نفع مردم و راهکاری برای کاهش هزینههای درمان و شناسایی زودهنگام بیماریهاست، اعلام کرد: تمام جمعیت روستایی استان تحت پوشش پزشک خانواده قرار دارند و برای اجرای نطام ارجاع شهری، خراسان شمالی جزو ۲۰ استان نخست کشور است که از خردادماه اجرای پایلوت نسخه جدید این برنامه را آغاز میکند.
به گزارش وبدا، دکتر دلشاد در نشست خبری هفته سلامت اظهار کرد: نظام ارجاع ابتکار دولت ایران نیست و حتی در کشورهایی با سرمایهداریترین نظامهای اقتصادی نیز چنین ساختاری برای ساماندهی خدمات درمانی وجود دارد، چرا که دریافت خدمات بدون طی مسیر ارجاع، در همه دنیا هزینههای بسیار بیشتری به مردم تحمیل میکند.
وی افزود: در حال حاضر همه جمعیت روستایی استان تحت پوشش پزشک خانواده هستند و در اجرای برنامه جدید شهری، ۶۵ دانشگاه علوم پزشکی کشور هر کدام یک شهر را به عنوان پایلوت انتخاب کردهاند که در خراسان شمالی شهرستانهای جاجرم و اسفراین به عنوان پایلوت تعیین شدهاند.
دکتر دلشاد تصریح کرد: استان خراسان شمالی جزو ۲۰ منطقه نخست کشور است که از خردادماه وارد این برنامه میشود. در این طرح، جمعیت به صورت بلوکبندی ساماندهی خواهد شد و در موارد غیر اورژانسی، افراد از طریق نوبتگیری به پزشک خانواده مراجعه میکنند و در صورت نیاز به سطوح بالاتر ارجاع داده میشوند. فرآیند ارجاع، نوبتگیری و دریافت بازخورد نیز تسهیل و به صورت منظم پایش میشود.
وی با اشاره به نقش کلیدی پزشک خانواده در پیشگیری گفت: هدف پزشک خانواده صرفاً درمان نیست، بلکه تمرکز اصلی بر پیشگیری و مراقبت مستمر است؛ از پایش رشد کودکان و مراقبت از مادران باردار گرفته تا شناسایی زودهنگام علائم خطر بیماریها. هر پزشک خانواده حدود سه هزار نفر جمعیت را میشناسد و با کمک مراقبان سلامت، وضعیت آنان را به صورت فعال رصد میکند تا مداخلات لازم در سریعترین زمان انجام شود.
معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی با اشاره به شاخصهای سلامت استان افزود: بر اساس مطالعات «استپس»، میزان چاقی و دیابت در استان پایینتر از میانگین کشوری است، اما افرادی که دچار چاقی هستند در مقایسه با میانگین کشور وضعیت شدیدتری دارند. همچنین شیوع فشار خون بالا در استان بیشتر از میانگین کشوری است و در بسیاری از موارد بهدرستی کنترل نمیشود که از اهداف مهم نظام ارجاع، شناسایی و کنترل بهتر این بیماریهاست.
وی تأکید کرد: یکی از کارکردهای مهم نظام ارجاع، هدفمند کردن خدمات و جلوگیری از ارجاعات غیرضروری است. میزان ارجاعات به طور مستمر در سازمان پایش و بازخورد داده میشود تا از بروز گسست یا بینظمی در روند ارائه خدمات جلوگیری شود.
دکتر دلشاد با اشاره به عقبماندگی کشور در تحقق کامل اهداف چشمانداز ۱۴۰۰ در حوزه نظام ارجاع گفت: برنامه پزشک خانواده در مناطق روستایی موفقیتآمیز بوده، اما در برخی نقاط شهری به اهداف مورد انتظار نرسیدهایم و اجرای نسخه جدید برنامه با توجه به شرایط فعلی کشور طراحی شده است.
وی با بیان اینکه تنها ۳۰ درصد عوامل مؤثر بر سلامت در اختیار نظام سلامت است و ۷۰ درصد آن به عوامل اجتماعی مربوط میشود، افزود: در همین راستا سازوکار توجه به عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت (SDH) در استان فعال میشود و شوراهایی در استانداری برای پیگیری مشکلات مردم در قالب برنامههای محلهمحور تشکیل خواهد شد.
معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی بر ضرورت افزایش سواد سلامت در جامعه تأکید کرد و گفت: مردم باید اطلاعات سلامت را از منابع معتبر دریافت کنند و رسانهها نقش مهمی در اقناع افکار عمومی و تبیین مزایای این طرح دارند.
وی درباره وضعیت پزشکان در استان نیز اظهار کرد: در حال حاضر کمبود پزشک در استان نداریم و در مراکز شهری و روستایی پزشک حضور دارد. البته برخی پزشکان به صورت طرحی فعالیت میکنند و ممکن است پس از پایان طرح تا زمان جایگزینی، وقفه کوتاهی ایجاد شود. برای جبران این وضعیت از پزشکان طرحی و قراردادی استفاده میشود، اما امکان نگهداشت دستوری آنان وجود ندارد.
دکتر دلشاد در بخش دیگری از سخنان خود به خدمات سلامت روان اشاره کرد و گفت: در نظام ارجاع برای هر ۷ هزار نفر جمعیت، ظرفیت مشخصی برای خدمات بیماران روان در نظر گرفته شده است. مشاوران سلامت روان در شرایط بحرانی نیز فعال هستند و خدمات لازم را ارائه میدهند.
وی از فعالسازی مراکز «سراج» در استان خبر داد و افزود: این مراکز با هدف کاهش نگرانیها و از بین بردن انگ اجتماعی مرتبط با بیماریهای روان راهاندازی میشوند و تلاش شده خدمات سطح دو سلامت روان نیز تا حد امکان در سطح یک ارائه شود تا دسترسی مردم آسانتر شود.
نظر دهید